ویژگی های یک کوله پشتی کوهنوردی خوب

ویژگی های یک کوله پشتی کوهنوردی خوب چیست؟

مهم ترین ویژگی های یک کوله کوهنوردی مناسب (فریم داخلی و خارجی، بند کمری، قابلیت تنظیم طول پشت، پنل پشتی دارای تهویه، تسمه فشرده سازی، کیفیت دوخت، کیفیت زیپ، کاور باران و…) که در ادامه هر کدام را توضیح میدهیم. 

فریم داخلی و خارجی مهم ترین ویژگی یک کوله پشتی است که باید بسیار به آن توجه کرد. نوع فریم یا اسکلت کوله پشتی اگر درست انتخاب نشود سفر سختی پیش روی شما خواهد بود. فریم در واقع ساختاری است که داخل یا خارج کوله قرار میگیرد و وظیفه آن حفظ فرم کوله، تقسیم بهتر وزن و انتقال بخش زیادی از فشار به لگن و پایین تنه است. وجود فریم باعث میشود وزن تجهیزات تنها روی شانه ها قرار نگیرد و حمل کوله در مسیر های طولانی راحت تر باشد.

• در مدل فریم داخلی اسکلت کوله داخل بدنه قرار دارد و وزن بار را نزدیک تر به بدن نگه میدارد. نزدیک بودن مرکز سنگینی به بدن باعث میشود تعادل فرد در مسیر های ناهموار، شیب های تند و هنگام عبور از مسیر های باریک حفظ شود. همچنان طراحی باریک تر این کوله باعث میشود هنگام عبور از میان درختان، صخره ها یا مسیرهای تنگ و فنی آزادی حرکت بیشتری داشته باشید.

این نوع فریم انتخاب کوهنوردان و طبیعت گردان و افرادی میباشد که برنامه های یک یا چند روزه انجام میدهند. از معایب این نوع فریم گیر افتادن گرما میان پشتی کوله و بدن ما است که در حمل طولانی مدت در شرایط آب و هوایی تابستانی و گرم باعث تعریق زیاد و حتی عرق سوز شدن میشود.

• در مقابل فریم خارجی دارای اسکلت فلزی قابل مشاهده در قسمت بیرونی کوله است. این طراحی حمل بارهای سنگین یا تجهیزات تخصصی و حجیم را آسان کرده و وزن را بهتر روی لگن تقسیم میکند. علاوه بر این به دلیل فاصله ای که میان کوله و بدن ایجاد میشود، جریان هوا بهتر منتقل میشود و تعریق کمتری ایجاد میشود.

این نوع اسکلت برای حرکت در مسیر های فنی و میان صخره ها که حرکت های چرخش به پهلو وجود دارد مناسب نیست؛ زیرا حرکت مستقل کوله از بدن باعث از دست دادن تعادل میشود و حرکت را دشوار میکند .

راحتی و توزیع وزن برای پیاده روی های طولانی و طبیعت گردی های دشوار ویژگی مهمی هستند که باید بر اساس نیاز و شرایط سفر نوع مناسب فریم را انتخاب کنیم. در سال های اخیر پیشرفت طراحی کوله های کوهنوردی باعث شده تا دقیقا بر حسب نیاز بتوانیم کوله مناسب را تهیه کنیم.

• بند کمری نیز از مهم ترین قسمت های یک کوله پشتی است که بسیاری از افراد هنگام خرید آن را نادیده یا دست کم میگیرند. بر خلاف تصور رایج، وظیفه اصلی این بند فقط ثابت نگه داشتن کوله روی بدن نیست، بلکه بخش زیادی از وزن کوله را از روی شانه به لگن متنقل میکند.

از آنجایی که لگن تحمل وزن بیشتری دارد این ویژگی باعث میشود هنگام حمل بار های سنگین فشار کمتری به گردن، شانه و کمر وارد شود و فرد بتواند مدت زمان بیشتری بدون احساس خستگی مسیر را ادامه دهد. در یک کوله پشتی استاندارد بند کمری باید روی استخوان لگن قرار بگیرد نه روی کمر. اگر این بند بیش از حد بالا یا پایین بسته شود، عملکرد مناسبی نخواهد داشت و فشار همچنان روی بدن میماند.

این بند معمولا دارای پد های نرم و ضخیم هستند تا علاوه بر افزایش راحتی، از ایجاد فشار و ساییدگی در مسیر های طولانی جلوگیری کنند. در بسیاری از موارد حرفه ای، روی بند کمری جیب های کوچکی طراحی شده تا وسایلی مانند تلفن همراه، تنقلات، قطب نما یا کرم ضد آفتاب بدون نیاز به باز کردن کوله در دسترس باشند.

بند کمری در کوله های سنگین برای مسافرت های طولانی که تجهیزات بیشتر و سنگین تری همراه داریم اهمیت بیشتری پیدا میکند و تفاوت محسوسی در حمل آسان تر ایجاد میکند. به طور کلی اگر قصد شرکت در مسافرت های طولانی به همراه تجهیزات سنگین دارید باید به بند کمری توجه بیشتری داشته باشید، که این ویژگی علاوه بر قابلیت تنظیم به افزایش راحتی و حفظ تعادل بدن و کاهش خستگی در مسیر نیز کمک میکند.

• بسیاری از افراد تصور میکنند اگر بند های شانه و کمری را تنظیم کنند کوله کاملا متناسب با بدن آنها خواهد شد؛ در حالی که طول پشت کوله نیز باید با قد و فرم بدن هماهنگ باشد اگر این اندازه درست انتخاب نشود، وزن کوله به درستی روی لگن منتقل نمیشود و فشار به شانه ها وکمر بیشتر میشود.

به همین دلیل کوله های حرفه امکان تنظیم طول پشت را دارند تا افراد با قد و فرم بدنی متفاوت بتوانند کوله را متناسب با بدن خود تنظیم کنند که این ویژگی نقش مهمی در کاهش خستگی و افزایش راحتی دارد.

• بعد از قابلیت تنظیم طول پشت پنل پشتی دارای تهویه حائز اهمیت میباشد؛ درواقع در کوله های معمولی پشتی کوله کاملا میچسبد به بدن و به ویژه در هوای گرم و مسیر های سخت و سر بالایی باعث کند شدن حرکات و تعریق زیاد و در نهایت باعث عرق سوز شدن میشود. اما در کوله های حرفه ای از پنل های مشبک فوم های شیار دار یا سیستم ایجاد فاصله بین کوله و پشت بدن استفاده میشود تا هوا بهتر جریان پیدا کند و رطوبت سریعتر خارج شود.

البته اهمیت پنل پشتی دارای تهویه در همه برنامه ها یکسان نیست اگر در فصل بهار و تابستان، یا در مناطق گرم و مسیرهای طولانی کوهنوری میکنید وجود این ویژگی تفاوتی محسوس در راحتی شما ایجاد میکند، اما در برنامه های کوتاه و فصل زمستان اهمیت آن نسبت به ویژگی هایی مانند سیستم حمل و فریم و بند کمری کمتر خواهد بود.

• تسمه فشرده سازی بند های قابل تنظیم هستند که معمولا در دو طرف جلوی کوله، یا گاهی پایین آن قرار میگیرند. این بند ها با استفاده از سگک باز و بسته میشوند که میتوان آن را شل یا سفت کرد. وظیفه اصلی این تسمه ها کم کردن حجم اضافی کوله و ثابت نگه داشتن وسایل داخل آن است.

چرا به تسمه فشرده سازی نیاز داریم؟

اگر یک کوله 50 لیتری داریم اما فقط نیمی از آن را پر کرده ایم، اگر این تسمه ها را سفت نکنیم وسایل داخل کوله مدام تکان میخورند و این باعث میشود ما تعادل خودمان از دست بدهیم، مرکز ثقل کوله تغییر میکند(در کوهنوردی این موضوع اهمیت بسیاری دارد؛ زیرا در مسیر های شیب دار یا صخره ای، حتی یک جا به جایی کوچک میتواند تعادل را برهم بزند). درواقع مهم ترین وظیه این تسمه ها ثابت نگه داشتن و جلوگیری از حرکت اضافه وسایل میباشد.

دومین کمکی که این تسمه ها میکنند نزدیک کردن بار به بدن است، هرچه تسمه ها را سفت تر باشد وسایل به پشت کوله کشیده میشوند و وزن نزدیک به بدن قرار میگیرد و این موضوع باعث میشود فشار وارد شده به کمر و شانه ها را کاهش دهد و تعادل در مسیر ها سخت حفظ شود.

وظیفه مهم بعدی این تسمه ها نگه داشتن وسایل روی بدنه است برای مثال: (زیر انداز، فوم خواب، کاپشن، پانچو، چادر سبک، سه پایه دوربین) راروی بدنه کوله نگه داشت تا فضای داخل کوله اشغال نشود. در واقع وجود تسمه فشرده سازی در کوله های کوهنوردی و طبیعت گردی یک ویژگی استاندارد محسوب میشود.

چگونه یک کوله خوب برای کوهنوردی را بشناسیم؟

همانطور که میدانید انتخاب یک کوله مناسب فقط در ظاهر و اندازه آن محدود نمیشود؛ زیرا اگر هنگام خرید صرفا به برند یا ظاهر کوله توجه کنید در مسیر های طولانی میتواند فشار زیادی به شانه ها بیارد و باعث خستگی زودهنگام شود و در طولانی مدت آسیب شدیدتری وارد کند. یک کوله خوب باید بتواند وزن را به خوبی روی بدن تقسیم کند و مرکز فشار را از شانه به لگن منتقل کند.

اولین نکته ای که هنگام خرید به آن باید توجه کرد حجم مناسب کوله است، اگر با تصور اینکه ظرفیت بیشتر بهتر است بخواهیم کوله را انتخاب کنیم درواقع اشتباه بزرگی مرتکب میشویم.

کوله باید بر اساس مدت زمان برنامه انتخاب شود و ظرفیت دقیق را باید تهیه کنیم، مثلا برای برنامه یک روزه معمولا کوله 20 تا 35 لیتری مناسب است، اما برای سفر های چند روزه که نیاز به لباس و تجهیزات و غذا بیشتری داریم ظرفیت بیشتر انتخاب مناسب تری است.

بعد از حجم کیفیت طراحی کوله اهمیت دارد، یک کوله استاندارد باید دارای بندهای شانه ای قابل تنظیم، بند کمری و بند سینه باشد. وجود فریم داخلی و خارجی نیز به به حفظ فرم کوله و کنترل بهتر وزن وسایل کمک میکند به خصوص زمانی که وسایل سنگینی همراه خودتان داشته باشید.

جنس پارچه و کیفیت دوخت  مقاومت زیپ ها از دیگر ویژگی هایی هستند که یک کوله خوب را متمایز میکند. درواقع کوله های کوهنوردی باید از پارچه های مقاوم ساخته شوند که در برابر رطوبت، سایش و شرایط آب و هوایی مختلف دوام بالایی داشته باشند.

امکاناتی مانند کاور باران از وسایل در برابر رطوبت و باران محافظت میکند که این خیال شما را در هر شرایطی راحت میکند. یا اگر کوله محل اتصال باتوم و کلنگ یخ داشته باشد در مسیر های سخت با شیب تند یا مسیر های برفی نگرانی از بابت سهولت در دسترسی به ابزار خود نخواهید داشت.

بهترین جنس کوله های کوهنوردی را بشناسیم.

بهترین جنس کوله طبق برنامه و نیاز شما باید انتخاب شود. در بازار چندین جنس پارچه میباشد برای ساخت کوله که بسیار رایج است اما در ادامه خواهیم دانست که طبق برنامه پیش روی خودمان کدام جنس را باید انتخاب کنیم.

1. نایلون؛ رایج ترین جنس در کوله های کوهنوردی،  مقاوم در برابر کشش و سایش و رطوبت، مناسب مسیرهای سخت و طولانی و مهم ترین ویژگی این جنس سبک بودن آن است که در انتخاب کوله حتما در قدم اول باید وزن خالص خود کوله را بسنجیم.انواع آن مثل:(Nylon 210D, Nylon 420D, Nylon 500D, Nylon1000D) در اینجا D  مخفف Denier میباشد که هرچه عدد بزرگتر باشد یعنی پارچه ضخیم تر و مقاوم تر است.
2. پلی استر؛ از لحاظ بودجه اقتصادی تر از نایلون است، در برابر نور خورشید مقاومت خوبی نشان میدهد، کمتر کش میاید و بیشتر در کوله های اقتصادی تر و نیمه حرفه ای تر دیده میشود، این جنس نیز در برابر رطوبت مقاوم است.
3. نایلون ریپ استاپ؛ بافت شبکه ای مخصوص دارد، اگر قسمتی از پارچه پاره شود پارگی کمتر ادامه پیدا میکند که این یک ویژگی عالی است،به دلیل مقاومت خوب در برابر پارگی مناسب طبیعت گردی و کوهنوردی حرفه ای است.
4. پارچه های دارای پوشش ضدآب (PU Coating/ DWR)؛ این نوع پارچه از روش روکش سازی ضدآب شده اند، مواد PU به آنها اضافه شده برای ضدآب شده اند.
5. پارچه های سبک مانند Dyneema؛ در کوله های حرفه ای دیده میشود، بسیار سبک و مقاوم، قیمت بسیار بالاتری دارد و بیشتر در تجهیزات تخصصی و اولترا لایت دیده میشود.

طراحی خوب شامل چه ویژگی هایی میشود؟

در یک کوله حرفه برای کوهنوردی شاهد نوارهای بازتابنده هستیم در قسمت بندهای شانه برای سهولت در تاریکی، گاهی یک وسیله ساده مثل سوت، نجات دهنده زندگی ما میتواند باشد، معمولا سوت روی سگک سینه قرار داده میشود که دسترسی آسان و سریع به آن داشته باشیم.

طراحی باید متناسب با جنسیت و فرم بدن باشد، همانطور که میدانیم فرم اندام بانوان و آقایان متفاوت است و کوله هایی که برای بانوان طراحی میشود قد کوتاه تر دارند که درست روی لگن قرار بگیرد.

وجود جیب های کاربردی، جیب بطری آب یا جیب روی کمربند برای وسایل کوچک و ضروری که اگر داخل کوله باشند ممکن است دسترسی به آنها دشوار باشد و مجبور باشیم تمام وسایل را خالی کنیم.

نکاتی که باید به خاطر بسپاریم.

انتخاب یک کوله پشتی مناسب برای کوهنوردی نیازمند توجه به جزئیاتی است که شاید در نگاه اول ساده به نظر برسند، اما در مسیر های طولانی تاثیر زیادی در روی راحتی و عملکرد فرد دارند. یک کوله استاندارد باید بتواند وزن تجهیزات را به شکل صحیح مدیریت کند و با طراحی مناسب، فشار وارد شده به بدن را کاهش دهد.

حجم کوله، اولین موضوعی است که باید به براساس نوع برنامه و مدت زمان سفر مشخص شودغ زیرا انتخاب ظرفیت نامناسب، در هر صورت میتواند باعث سخت تر شدن حرکت و حمل بار اضافی شود. در کناز حجم، ساختار کوله مانند فریم، بند کمری و قابلیت تنظیم طول پشت نقش مهمی در هماهنگی کوله با بدن و حفظ تعادل هنگام حرکت را دارد.

جنس پارچه و کیفیت دوخت و مقاومت تجهیزات جانبی نیز از عواملی است که دوام و عملکرد کوله در شرایط مختلف را مشخص میکند. انتخاب پارچه مناسب باید با نوع برنامه هماهنگ باشد؛ زیرا یک کوله که در سفر های یک روزه انتخاب میشود در مقابل کوله ای که باید تجهیزات سنگین حمل کند نیاز های یکسانی ندارند.

در نهایت یک کوله کوهنوردی خوب ترکیبی از طراحی هوشمند، راحتی، مقاومت و کابردی بودن است. توجه به ویژگی هایی مانند دسترسی آسان به وسایل، سیستم تهویه مناسب، محل قرار گیری تجهیزات و جزئیات ایمنی باعث میشود انتخاب شما فقط یک خرید ساده نباشد، بلکه سرمایه گذاری برای تجربه بهتر و ایمن تر در مسیرهای کوهنوردی باشد.

سپاس از توجه شما.